Kan een wollen deken gerepareerd worden
Ja hoor, een wollen deken is bijna altijd te redden. Het kan van alles zijn - motten hebben eraan geknaagd, er zit een scheur in, of de randen rafelen. Door hoe wol in elkaar zit (het veert terug, is elastisch, en wil nogal graag vervilten) zijn de meeste problemen te verhelpen. Of het nou een machinegebreide deken is of een handgebreide - dat maakt uit voor de aanpak, maar niet voor de hoop. Met een beetje geduld wordt-ie weer bruikbaar, en vaak ziet het er ook nog goed uit.
Wat voor schade zie je nou het vaakst?
Wol slijt op z'n eigen manier. Het soort schade bepaalt wat je eraan kunt doen, en dat is best handig om te weten.
- Mottengaatjes: Kleine, ronde dingetjes. Mottenlarven vinden wol blijkbaar heerlijk. Ze zitten vaak verspreid over de hele deken.
- Scheuren en rafels: Lange, smalle beschadigingen, meestal langs de randen of middenin. Trekken of gewoon ouderdom.
- Dunne plekken: Het weefsel is gewoonweg versleten. De draden zijn dunner geworden, en je kunt er bijna doorheen kijken.
- Losse draden of ladders: Dat typische gedoe bij gebreide dekens - een steek is losgeschoten en er ontstaat een ladder.
- Vlekken of verkleuring: Dit is niet structureel, meer een cosmetisch ding. Maar soms moet je er wat aan doen.
Wat heb je nodig om het te fixen?
De basisdingen heb je waarschijnlijk al in huis. Maar voor een nette reparatie is het wel handig om de juiste wol en naalden te pakken.
| Materiaal/Gereedschap | Functie | Alternatief |
|---|---|---|
| Stopwol (kleur en dikte moeten matchen) | Vult het gat of de scheur op | Garen uit een onzichtbare zoom van de deken zelf |
| Stopnaald (stompe punt) | Weven zonder het omliggende weefsel te beschadigen | Borduurnaald met stompe punt |
| Schaar en spelden | Losse draden knippen en het weefsel op z'n plek houden | Kleine schaar, veiligheidsspelden |
| Viltnaald en viltwol (voor de viltmethode) | Repareren zonder dat je steken ziet - werkt goed bij dikkere dekens | Niet van toepassing |
| Stoomstrijkijzer of natte doek | Helpt de reparatie te vervilten en egaliseren | Föhn op een lage stand (wees voorzichtig) |
Hoe pak je een gat aan?
Het hangt ervan af wat voor deken het is. Geweven dekens stop je op een bepaalde manier, gebreide dekens hebben andere trucjes nodig.
Methode 1: Stoppen (voor geweven dekens)
Dit is de standaardmanier voor gaten in geweven wollen dekens. Je weeft nieuwe draden door de oude structuur, waardoor het weefsel hersteld wordt.
- Knip alle losse draden rond het gat weg. Zet de randen vast met een paar kleine hechtingen, anders gaan ze rafelen.
- Rijg de stopnaald met je stopwol. Begin ongeveer een centimeter van het gat vandaan en weef horizontale draden (inslag noemen ze dat) door het bestaande weefsel.
- Weef daarna verticale draden (ketting) door die horizontale draden heen. Over en onder, afwisselend.
- Werk de uiteinden weg door ze een paar centimeter onder het bestaande weefsel door te halen. Stoom het geheel lichtjes, dan vilt het mooi in.
Methode 2: Vilten (voor dikke, niet al te gerafelde dekens)
Voor dikke wollen dekens - denk aan paardendekens of een plaid - is vilten ideaal. Het is snel, en je ziet er bijna niets van.
- Leg een klein plukje viltwol in het gat.
- Prik er met een viltnaald herhaaldelijk in, tot het verstrengelt met de vezels om het gat heen.
- Blijf doen tot het gat volledig opgevuld is. Even stomen en het wordt egaal.
En motten schade, kun je dat repareren?
Zeker, maar je moet wel even wat voorbereiding doen. Mottenlarven laten eitjes achter, en de schade zit vaak op meerdere plekken.
Deskundig advies: Vries de deken eerst 72 uur in bij -18°C. Dat doodt eventuele motten en eitjes. Was hem daarna voorzichtig met een goed wolwasmiddel. Pas als-ie schoon is, ga je de gaten repareren - stoppen of vilten, net wat je wilt. Die kleine motten gaatjes van een millimeter of twee kun je vaak onzichtbaar stoppen met een fijne naald.
Wat kost het, en hoe lang duurt het?
Een professionele reparatie is duurder, maar als het een erfstuk is, is het het misschien wel waard. Onderstaande tabel geeft een idee.
| Type reparatie | Geschatte prijs (euro) | Duur | Zichtbaarheid |
|---|---|---|---|
| Stoppen van een klein gat (1-2 cm) | 20-40 | 30-60 min. | Bijna onzichtbaar |
| Stoppen van een groot gat (5+ cm) | 50-100 | 1-3 uur | Zichtbaar, maar netjes |
| Vilten van motten schade (meerdere gaten) | 30-80 | 1-2 uur | Textuurverschil mogelijk |
| Herstellen van rafels of scheuren | 15-50 | 20-45 min. | Zeer subtiel |
